Kısa cevap: Yıllık ve olağan kombi bakımı genel kural olarak kiracıya aittir; Türk Borçlar Kanunu m.317, kiralananın olağan kullanımı için gerekli temizlik ve bakım giderlerini kiracıya yükler. Olağan kullanımdan kaynaklanmayan arıza ve parça değişimi ise kiraya verenin, kiralananı kullanıma elverişli durumda bulundurma borcuna (m.301) girer. Sözleşme ve yerel âdet bu dengeyi etkileyebilir; bu yazı hukuki görüş değildir.
Kış başında kombi bozulduğunda kiralık evlerde ilk soru çoğu zaman teknik değil, mali olur: Bakımı ve tamiri kim ödeyecek? Bu rehber, 6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu’nun kira hükümlerinden üç maddeye dayanır: m.301 (kiraya verenin kullanıma elverişli tutma borcu), m.317 (kiracının olağan bakım gideri) ve m.318 (kiracının ayıpları bildirme borcu). Kaynak: 6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu.
Kanun kombi için ayrı bir madde içermez; kombi, kiralananın bir parçası olarak bu genel hükümlerle değerlendirilir. Bu nedenle aşağıdaki ayrım bir genel kuraldır. Kira sözleşmesindeki özel hükümler, yerel âdet ve arızanın gerçek nedeni sonucu değiştirebilir. Uyuşmazlık durumunda bir avukata veya arabulucuya danışmanız gerekir.
Kombi bakımı kime aittir?
Yıllık kombi bakımı genel kural olarak kiracıya aittir. Türk Borçlar Kanunu m.317’ye göre kiracı, kiralananın olağan kullanımı için gerekli temizlik ve bakım giderlerini öder; bu konuda yerel âdete de bakılır. Kombiyi her kış kullanan kişi kiracı olduğu için düzenli bakım, olağan kullanımın gideri sayılır.
Uygulamada bu, yıllık bakım faturasının kiracı tarafından ödenmesi anlamına gelir. Bakımın ne zaman yapılacağı ve bakımda neyin kontrol edildiği için kombi bakımı ne zaman yapılır rehberine bakabilirsiniz. Bakım faturasını ve servis formunu saklamak, ileride arıza çıktığında bakımın yapıldığını göstermenin en kolay yoludur.
Ev sahibi ile kiracı, bakımı ev sahibinin üstlenmesi konusunda anlaşabilir. Kanun böyle bir anlaşmayı yasaklamaz; m.317 yerel âdete de bakılacağını söyler. Böyle bir anlaşma varsa sözleşmeye veya tarihli bir yazılı mesaja geçirilmesi, sonradan doğabilecek tartışmayı azaltır.
Kombi arızasını kiracı mı öder, ev sahibi mi?
Olağan kullanımdan kaynaklanmayan arıza ve parça değişimi genel kural olarak ev sahibine düşer. Türk Borçlar Kanunu m.301’e göre kiraya veren, kiralananı sözleşmede amaçlanan kullanıma elverişli durumda teslim etmek ve sözleşme süresince bu durumda bulundurmakla yükümlüdür. Isınması kombiye bağlı bir konutta kombinin çalışması, bu kullanıma elverişlilik açısından önemlidir.
Kanun, konut ve çatılı işyeri kiralarında bu hükmün kiracı aleyhine değiştirilemeyeceğini de belirtir. Yani sözleşmeye “tüm arızalar kiracıya aittir” gibi bir madde yazılmış olsa bile, kiraya verenin konutu kullanılabilir durumda tutma borcu kiracı aleyhine tamamen ortadan kalkmaz. Hangi masrafın bu kapsama girdiği ise somut olayda değerlendirilir.
Burada belirleyici olan arızanın nedenidir. Eskime, parça ömrünün dolması veya cihazın kendisinden kaynaklanan bir arıza ile kullanım hatasından doğan bir hasar aynı şekilde değerlendirilmez. Arıza nedeninin servis raporunda açıkça yazılması, iki tarafın da neye göre karar vereceğini netleştirir.
Bakım yapılmadığı için arıza çıkarsa kim öder?
Kanun bu durum için kombiye özel bir kural koymaz. Yıllık bakımın kiracıya ait olduğu (m.317) ve bakım yapılmadığı için arıza oluştuğu ileri sürülürse, sorumluluk arızanın gerçek nedenine ve somut olaya göre değerlendirilir. Bu nedenle bakım faturası ve servis raporu, kiracı için önemli bir kanıttır.
Aynı şekilde ev sahibi de kombiyi bakımlı ve çalışır durumda teslim ettiğini gösteren belgeleri saklamalıdır. Teslim tarihindeki durumu gösteren bir servis formu veya fotoğraf, sonradan çıkan tartışmalarda iki taraf için de işe yarar.
Kiracı arızayı ev sahibine bildirmek zorunda mı?
Evet. Türk Borçlar Kanunu m.318’e göre kiracı, gidermekle yükümlü olmadığı ayıpları kiraya verene gecikmeksizin bildirir; bildirmezse bundan doğan zarardan sorumludur. Kombinin ısıtma yapmaması, sık hata kodu vermesi veya su kaçırması gibi durumları beklemeden ev sahibine iletmek bu nedenle önemlidir.
Bildirimi yazılı yapmak en güvenli yoldur. Tarih, ekrandaki hata kodu, basınç göstergesindeki değer ve kısa bir fotoğraf içeren bir mesaj, hem bildirimi hem de arızanın ilk durumunu kayda geçirir. Basınç göstergesini nasıl okuyacağınız için kombi basıncı kaç bar olmalı rehberine bakabilirsiniz.
Kiracı ve ev sahibi için genel tablo
| Durum | Genel kural | Kanuni dayanak | Pratik adım |
|---|---|---|---|
| Yıllık ve olağan bakım | Kiracı öder | TBK m.317 | Bakım faturasını ve servis formunu saklayın |
| Olağan kullanım dışı arıza, parça değişimi | Kiraya veren sorumludur | TBK m.301 | Arızayı yazılı bildirin, servis raporunda nedeni yazdırın |
| Kiracının gidermekle yükümlü olmadığı arızanın bildirilmemesi | Bildirmeyen kiracı doğan zarardan sorumludur | TBK m.318 | Arızayı gecikmeden, tarihli bir mesajla bildirin |
| Sözleşmede bakım veya onarım maddesi | Sözleşmeye ve yerel âdete bakılır; konutta m.301 kiracı aleyhine değiştirilemez | TBK m.301, m.317 | Sözleşmeyi okuyun, anlaşmayı yazılı yapın |
Kombi bozulduğunda adım adım ne yapılmalı?
- Ekrandaki hata kodunu, basınç göstergesindeki değeri ve tarihi not edin; cihazın kapağını açmayın.
- Arızayı ev sahibine yazılı olarak ve gecikmeden bildirin.
- Servis çağırmadan önce masrafı kimin karşılayacağı konusunda yazılı olarak anlaşın.
- Servisten arıza nedenini ve yapılan işlemi yazan bir rapor veya fatura isteyin.
- Gaz kokusu fark ederseniz ortamı hemen terk edin; elektrik düğmelerine dokunmayın, ateş kullanmayın ve gaz kokusu olmayan güvenli bir yerden 187’yi arayın.
- Anlaşmazlık sürerse bir avukata veya arabulucuya danışın.
Kombi bakımı Ankara’da kaç TL?
Kayahan Teknikel’de yıllık kombi bakımı 2.000 TL sabit paket fiyatıdır. Bakım sırasında onarım veya parça gerekirse ücret işlem öncesi bildirilir; onayınız alınmadan işlem yapılmaz. Masrafı kimin karşılayacağını servis öncesinde netleştirmeniz yeterlidir. Ayrıntılar için kombi bakım fiyatları sayfasına bakabilirsiniz.
Sık sorulan sorular
Kombi bakımı kiracıya mı ait?
Genel kural olarak evet. Türk Borçlar Kanunu m.317, kiralananın olağan kullanımı için gerekli temizlik ve bakım giderlerini kiracıya yükler; yerel âdete de bakılır. Taraflar bakımı ev sahibinin üstlenmesi konusunda yazılı olarak anlaşabilir.
Kombi arızasını kim öder?
Olağan kullanımdan kaynaklanmayan arıza ve parça değişimi genel kural olarak kiraya verene aittir; kiraya veren, konutu sözleşme süresince kullanıma elverişli tutmakla yükümlüdür (m.301). Arızanın kullanım hatasından doğduğu ileri sürülürse sorumluluk somut olaya göre değerlendirilir.
Kombi değişimi kiracıya mı ait?
Kombinin onarılamayıp değiştirilmesi gerekiyorsa bu, genel kural olarak kiraya verenin konutu kullanıma elverişli tutma borcu kapsamında değerlendirilir. Değişimden önce servis raporu alınması ve masrafın yazılı olarak konuşulması iki taraf için de yararlıdır.
Ev sahibi kombiyi yaptırmazsa ne yapılır?
Önce arızayı yazılı olarak ve tarih belirterek bildirin (m.318). Ev sahibi arızayı gidermezse kiracının başvurabileceği yollar sözleşmeye ve somut duruma göre değişir; kendi başınıza masraf yapmadan veya kiradan kesinti yapmadan önce bir avukata ya da arabulucuya danışın.
Bu yazının sınırı
Bu rehber 6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu’nun m.301, m.317 ve m.318 hükümlerine dayanan genel bir bilgilendirmedir; kesin hukuki görüş değildir. Kira sözleşmenizdeki özel hükümler, yerel âdet ve arızanın teknik nedeni sonucu değiştirebilir. Uyuşmazlık durumunda bir avukata veya arabulucuya başvurun. Kaynak: 6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu.
